033 - 46 12 680 info@expertis.nl

Boek van de maand

Home » Thema’s » Themapagina Taal/Leesonderwijs » Boek van de maand februari

Er zijn zoveel mooie boeken en teksten bij allerlei thema’s die gebruikt kunnen worden voor Close Reading. Om je te tippen voor een nieuw verschenen boek of om een oude bekende nog eens in de spotlight te zetten, kiezen we iedere maand op onze site: het boek van de maand.

Boek van de maand februari

Eén van de mooiste en grappigste manieren om poëzie bij leerlingen te brengen, is door gebruik te maken van stripgedichten. Edward van de Vendel, heeft samen met illustrator Floor de Goede, een aantal bundels met stripgedichten uitgebracht. Op een humoristische manier, worden normale onderwerpen ineens heel bijzonder gemaakt. Het kan gaan over chips aan je vingers, muggenoorlog of een slechte voetballer, kijk bijvoorbeeld maar eens naar dit filmpje op YouTube.

Om een indruk te geven van hoe je stripgedichten kunt inzetten voor Close Reading nemen we je mee in één van onze favorieten, namelijk ‘vakantiehondje’. De tekst gaat over twee kinderen die samen met hun vader op vakantie gaan en daar een fantastische tijd beleven met een vakantiehond. Totdat ze abrupt naar huis gaan, zonder afscheid te kunnen nemen. Vanaf dat moment worden snode plannen gesmeed om terug te gaan naar de hond. Dit stripgedicht komt uit het boek ‘Draken met Stekkers’ van Edward van de Vendel & Floor de Goede.

Sessie 1

  • Ik kan het verhaal navertellen; wat gebeurde er in het begin, het midden en aan het einde?

Eerst lezen de leerlingen, samen met jou het gedicht. Hierbij maken ze de volgende aantekeningen:

! dit valt op/ is belangrijk
? hier heb ik een vraag over
O een rondje om een onbekend woord

Pas nadat ze in hun team de aantekeningen hebben besproken, vraag je deze klassikaal terug. Daarna vraag je de leerlingen wat voor soort tekst dit is. ‘Een strip, juf’. ‘Een vakantieverhaal’. ‘Een gedicht’.  Het zijn…stripgedichten.

Het lesdoel is dat de leerlingen het verhaal na kunnen vertellen. Ze verdelen de tekst vervolgens in drie delen; begin – midden – eind en schrijven per deel enkele steekwoorden op. Vervolgens gaan ze deze aan een medeleerling vertellen en samen bespreken ze ook de overeenkomsten- en verschillen tussen beide verdelingen.

Sessie 2

  • Ik kan uitleggen waarom de schrijver de woorden goud en brons gebruikt.
  • Ik kan uitleggen wat de schrijver bedoelt met de zin ‘we ontfouten onze fout’.

Als de leerlingen weten wie de hoofd- en bijpersonen zijn in dit verhaal, dan kunnen zij heel goed uitleggen waarom de kinderen in het verhaal het woord goud gebruiken. ‘Als je goud wint op een sportwedstrijd, dan ben je nummer 1, dus blijkbaar staat de hond op nummer 1’. En waarom de vader het woord brons gebruikt. ‘Brons wordt gebruikt voor nummer 3, dus de kinderen staan op plaats 1 en 2 en de hond pas op plaats 3’ of ‘Hiermee geeft de schrijver aan dat de vader de hond helemaal niet zo belangrijk vindt’.

Bij het tweede lesdoel past de tekstgerichte vraag: ‘wat bedoelt de schrijver met de zin ‘we ontfouten onze fout’? Dit is een vraag die je eigenlijk ook in sessie 3 zou kunnen stellen. Bij Close Reading is er een opbouw gemaakt waarin je in drie sessies tot steeds dieper tekstbegrip komt. Omdat jij als leerkracht zelf de lessenseries ontwerpt, creëer je ruimte om daar eigen keuzes in te maken, om zo, passend bij de tekst, het tekstbegrip te verdiepen.

Sessie 3

  • Ik kan vertellen hoe de schrijver en illustrator de woorden, tekeningen en vormgeving gebruikt om de emoties in dit stripgedicht te laten zien.

We gaan speuren in de tekst, de afbeeldingen en de vormgeving. ‘Hé, ik zie daar een gescheurde bladzijde, ik lees de woorden verliefd aan de ene kant en verscheurd aan de andere kant. De linkerpagina is vrolijk qua kleurgebruik, daar hebben ze het over hun leuke tijd en de rechterpagina, waar ze afscheid hebben moeten nemen, is helemaal donker’.

Sessie 4

  • Ik kan een vervolg op het stripgedicht schrijven, waarin ik via woorden, tekeningen en vormgeving emoties laat zien.

Soms leent een tekst zich ervoor om er nog een vervolgopdracht aan te koppelen, zoals iets schrijven, een debat voeren of het uitvoeren van een creatieve opdracht. Dit stripgedicht heeft ook die mogelijkheid.

Het verhaal eindigt met de twee kinderen die stiekem een vliegticket kopen om terug te gaan naar de hond. Kunnen de leerlingen nu zelf het vervolg gieten in een stripgedicht? Waarbij de emoties terug te zien zijn in de woorden, tekeningen en vormgeving?

‘Draken met Stekkers’ is een musthave voor elke leraar die poëzie op een grappige, toegankelijke manier bij de leerlingen wil brengen. En let op: er zijn er nog meer!

Meer informatie

Enthousiast geworden en wil je meer weten over Close Reading? Neem dan contact op met Karin Versloot of Marieke van Logchem. Of neem een kijkje in de onlangs verschenen praktijkboeken van Close Reading, verkrijgbaar via Uitgeverij Pica.

Boek van de maand januari

Een stukje van de regenboog

Boek van de maand januari 2021
Het boek De leeuw in de muis gaat over een muis die door andere dieren niet gezien wordt. Boven het huis van de muis, op de rots, woont een leeuw. Een dier dat graag bewonderd wordt en overal zijn grom laat horen. De muis wil ook graag zo’n grom, want dan zullen de andere dieren hem zien staan en misschien wel zijn vriend willen zijn. En hoe kom je aan zo’n grom? Tja, dat leer je toch het beste van een leeuw zelf. Dus stapt de muis, ongelooflijk dapper, naar de leeuw.

een stukje van de regenboog

Een stukje van de regenboog

Boek van de maand december 2020
De prachtige bloemlezing ‘Een stukje van de regenboog’ samengesteld door Jan van Coillie. Dit is alweer de vijfde bloemlezing van Jan, de eerste doctor in de kinder- en jeugdliteratuur van ons taalgebied. Elk decennium brengt hij een nieuwe bloemlezing met de mooiste kindergedichten uit Vlaanderen en Nederland. In dit boek zijn de 96 (!) gedichten onderverdeeld in verschillende thema’s, zoals letters, woorden, boeken, familie, de wijde wereld en school. De nostalgische illustraties van Sassafras De Bruyn complementeren de gedichten.

Twee jonge kinderen lezen samen een boek

De natuurboeken van Peter Wohlleben

Boek van de maand november 2020
Peter Wohlleben is boswachter en geeft al zesentwintig jaar bosexcursies voor kinderen. Hij maakt het bos meer dan alleen een verzameling bomen; hij maakt het bos spannend. Dat lees je in zijn boeken Het verborgen leven van bomen –  voor kinderen en Het geheime leven van dieren – op ontdekkingsreis door de natuur.  Peter heeft zo’n aantrekkelijke manier van schrijven, dat je jezelf in de natuur waant, naast hem, hangend aan zijn lippen. 

Share This