033 - 46 12 680 info@expertis.nl

Datagebruik in het onderwijs

thema Kwaliteitszorg en schoolontwikkeling

Datagebruik in het onderwijs

De datateam® methode is een concrete aanpak voor onderwijsverbetering. Scholen beschikken over veel informatie en gegevens, bijvoorbeeld uit een leerlingenvolgsysteem. Maar wat doe je met die informatie, als bijvoorbeeld de onderwijsprestaties achter blijven? Je kunt veel leren van je eigen data. Hoe analyseer je die gegevens en op welke manier gebruik je het om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren? De datateam® methode helpt scholen om hun data effectief te gebruiken om concrete vraagstukken op te lossen.

 

Opbrengstgericht werken

De datateam® methode verschilt van opbrengstgericht werken omdat de methode zich niet alleen focust op toetsdata en de uitslag van de Cito toets. Bij Expertis maken we gebruik van meer soorten data, bijvoorbeeld gegevens die je haalt uit gesprekken met leerlingen, tevredenheidsonderzoeken of informatie die je van ouders krijgt. Door al deze gegevens te analyseren, ontstaat er een completer beeld, dan wanneer je je alleen op de opbrengsten in het onderwijs richt.

 

Wetenschappelijk onderbouwd

De datateam® methode is ontwikkeld aan de Universiteit van Twente en uitgebreid wetenschappelijk onderzocht. De grondleggers en ontwikkelaars van deze methode zijn dr. Kim Schildkamp en dr. Cindy Poortman.
Expertis directeur en onderwijsadviseur Gert Gelderblom promoveerde in 2018 op een onderzoek naar het gebruik van data voor instructieverbetering in het onderwijs. Hij begeleidt scholen om de datateam® methode toe te passen. Datateams op scholen werken bijvoorbeeld aan het verbeteren van de reken- of leesprestaties van leerlingen. Expertis adviseert uw school zodat het gebruik van data daadwerkelijk tot sterker instructiegedrag van leraren leidt.

 

Praktijkvoorbeeld data in het onderwijs

Achterblijvende prestaties begrijpend lezen
In een school onderzocht het datateam de achterblijvende prestaties van de groepen 6, 7 en 8 op begrijpend lezen. De bovenbouwleraren van de school waren ervan overtuigd dat de oorzaak van deze tegenvallende leerlingresultaten gelegen was in de technische leesvaardigheid van de leerlingen. En dat klonk aannemelijk: leerlingen die niet vlot kunnen lezen, worden nooit goede begrijpend lezers. Door de aanwezige data met betrekking tot de technische leesvaardigheid en begrijpend lezen goed te analyseren, ontdekte het datateam dat er betrekkelijk veel leerlingen waren die weliswaar over een goede technische leesvaardigheid beschikten, maar desondanks toch tegenvallende resultaten behaalden op begrijpend lezen. Er moesten dus andere oorzaken in het spel zijn. De hypothese dat de tegenvallende begrijpend leesresultaten veroorzaakt werden door de geringe technische leesvaardigheid van de leerlingen moest dus verworpen worden. Uiteindelijk ontdekte het datateam dat de leraren leerlingen heel verschillende begrijpend leesstrategieën aanleerden. Het datateam concludeerde na veel gesprekken met collega’s dat de oorzaak van de tegenvallende begrijpend leesresultaten niet in het technisch lezen gezocht moest worden, maar in de kwaliteit van de begrijpend leesdidactiek. Deze informatie heeft de school erg geholpen om de problemen in het begrijpend leesonderwijs aan te pakken. Gert Gelderblom: “Opvallend in dit voorbeeld is dat de leraren in eerste instantie dachten heel goed te weten waardoor de problemen werden veroorzaakt, maar na een grondige analyse van de beschikbare data toch ontdekten dat de oorzaak heel ergens anders gelegen was. Veel dichter bij henzelf, namelijk de kwaliteit van de instructie die zij zelf aan de leerlingen gaven. Hierdoor werd voorkomen dat de school allerlei interventies zou gaan nemen gericht op het technisch lezen Het datateam ging aan de slag met het verbeteren van de kwaliteit van de begrijpend leesdidactiek. Het is belangrijk dat datagebruik plaats vindt in een sfeer van zorgzaamheid en respect. Alleen dan durf je ook je eigen rol te betrekken in de data-analyse en kun je tot de kern van het probleem doordringen.”

 

Meer lezen over datagebruik in het onderwijs?

Adviseurs van Expertis delen hun kennis door regelmatig te publiceren in toonaangevende onderwijstijdschriften. Lees ook het artikel ‘Beter lesgeven door datagebruik’ geschreven door Expertis-onderwijsadviseur Gert Gelderblom, gepubliceerd in Didactief. Of lees het interview met Gert Gelderblom in Basisschool Management ‘Datagebruik leidt tot meer doordacht instructiegedrag’.

Meer informatie?
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Gert Gelderblom.

Praktische informatie over deze dienstverlening

Wat is het: advies op maat voor scholen om met behulp van data de onderwijsprestaties te verbeteren of specifieke problemen aan te pakken.
Voor wie is het interessant: directie, intern begeleiders, leraren en kwaliteitszorgmedewerkers.
Welk type onderwijs: primair onderwijs, voortgezet onderwijs en speciaal onderwijs.
Wat levert het op: in de praktijk blijkt dat beslissingen om het onderwijs te verbeteren vaak gebaseerd zijn op aannames, anekdotes en onderbuikgevoelens. Expertis helpt u om concrete verbeteringen door te voeren op basis van datagebruik en data-analyse.

Stel mij gerust uw vraag.

Ik ben Gert Gelderblom en ik help u graag verder. Bel mij op 06 – 49 35 56 88 of stuur me een e-mail.

 

“Dieper graven, verder springen, blijvend resultaat!”

Gert Gelderblom - directeur en onderwijsadviseur Expertis

Share This