< Terug naar het overzicht

Werkboek: Leerlingen helpen andere leerlingen

Werkboek: Leerlingen helpen andere leerlingen

Peer tutoring: een effectieve methodiek om de leesresultaten en de leesmotivatie te verbeteren

Misschien is de meest uitdagende opdracht voor een school ervoor zorgen dat elke leerling een competente lezer wordt.
Peer tutoring is een op onderzoek gebaseerde gestructureerde methodiek die leerkrachten helpt tegemoet te komen aan de leesbehoeften van vooral zwakke en gemiddelde, maar ook goede lezers.
Vooral jonge kinderen die problemen met lezen hebben, raken dikwijls al snel achterop. Een belangrijke verklaring voor dit achterop raken is dat ze te weinig oefenen in de groep en de leerkracht onvoldoende tijd voor hen heeft. Omdat zwakke lezers zichzelf niet goed in lezen vinden, oefenen ze meestal niet. Waar je niet goed in bent, doe je niet graag of doe je zelfs helemaal niet. Onderzoek toont dat peer tutoring voor deze kinderen werkt bij het verbeteren van hun leesvaardigheid. Een belangrijk nevenaspect van tutoring is dat het werkt en voorkomt dat de aandacht van de leerkracht voor bijv. kinderen met leesachterstanden ten koste van de overige kinderen gaat.

Peer tutoring – een vorm van coöperatief of samenwerkend leren – bij lezen is een methodiek waarvan veel internationaal leesonderzoek zegt dat het zwakke lezers daadwerkelijk helpt en aanmoedigt om een betere lezer te worden, o.a. omdat zwakke lezers graag met een andere leerling samenwerken en daardoor hun taakgerichte leestijd en leesmotivatie toeneemt. Scholen kunnen goede lezers trainen om zwakke lezers te helpen en heel veel onderzoek toont dat niet alleen de zwakke lezers maar ook de goede lezers daarvan profiteren. Daarnaast komt er door de tutoractiviteiten voor de leerkracht tijd vrij om zelf zogenaamde V-leerlingen te helpen. Deze leerlingen hebben namelijk de leerkracht nodig om een betere lezer te worden.

Een van de best werkende leesprojecten in Amerika is Reading Partners. Dit project liet bij herhaling zien dat tutoring werkt. De door Expertis uitgevoerde pilots van de PALS-vorm van peer tutoring tonen dat ook in Nederland kinderen van peer tutoring profiteren. Extra oefenen en verdiepen werkt en biedt succeservaringen aan alle kinderen. Bovendien laat onderzoek van de Universiteit van Amsterdam (2014) zien dat begeleid hardop lezen voor zwakke lezers effectief is. Ander onderzoek toont, dat peer tutoring even effectief is als tutoring door volwassenen.

Onderzoek toont dat een goede relatie tussen de tutor en de tutee een kritische factor is bij het verbeteren van de motivatie en leesresultaten (Woolley, 2011). Wasik en Slavin (1993) vonden dat één op één tutoring uitgevoerd door niet leerkrachten, zoals leerlingen of ouders, buitengewoon effectief kan zijn. Vooral als de tutors een goede training hadden gehad.
Kortom: het inzetten van tutors is een effectief middel voor een deel van de kinderen die extra-aandacht op het gebied van lezen – of bij andere vakken – nodig hebben. Peer tutoring werkt en versterkt de differentiatiecapaciteit van scholen.

Dr. Kees Vernooy
Lector emeritus Effectief taal- en leesonderwijs

Download

Download hier het Werkboek Leerlingen helpen andere leerlingen

Kees Vernooy

Taal / lezen /

06 - 45 28 57 75

Meer informatie