Leergang Taal en het jonge kind (in company)
Werk je in groep 1-2 en ben je op zoek naar een sterk inhoudelijke cursus waarin je wordt meegenomen in alle belangrijke taalaspecten in groep 1 en 2? Bekijk dan deze Leergang Taal en het jonge kind.
Stevige basis in groep 1 en 2 van groot belang
Werk je in groep 1 en/of 2 en ben je op zoek naar een sterk inhoudelijke cursus waarin je wordt meegenomen in alle belangrijke taalaspecten in groep 1 en 2? Dan ben je bij Expertis Onderwijsadviseurs aan het juiste adres. In onze Leergang Taal en het jonge kind nemen we je in vier bijeenkomsten mee in de vakinhoudelijke en didactische aspecten die van belang zijn voor de taalontwikkeling van jonge kinderen.
In de kleuterjaren leren kinderen spelenderwijs ontzettend veel. Zo ook op taalgebied. Kinderen ontwikkelen bijvoorbeeld hun woordenschat en mondelinge taalvaardigheid, maar er ontstaat vaak ook al beginnende letterkennis. Kinderen leren bovendien vaak al rijmen en woorden op te delen in klanken.
Uit onderzoek blijkt dat leerlingen die op de basisschool een rijke taalstart hebben, het op latere leeftijd nog steeds beter doen als het gaat om geletterdheid en leesbegrip. Daarom is een stevige basis in groep 1 en 2 van groot belang.
Tijdens de vier bijeenkomsten van deze leergang worden theorie en praktijk continu met elkaar verbonden, gebaseerd op inzichten uit de wetenschap. Je leest literatuur, doet nieuwe kennis op, wisselt ervaringen uit met collega’s én gaat naar huis met een praktisch plan voor de komende periode.
Doelgroep
Deze leergang is bedoeld voor:
- leraren in groep 1 en 2;
- intern begeleiders onderbouw;
- taalcoördinatoren;
- specialisten jonge kind.
Doelen
De algemene doelen zijn:
- Je weet hoe je in de klas het aanleren van de voorbereidende leesvaardigheden vormgeeft.
- Je kunt preventief handelen om latere leesproblemen te voorkomen en kunt eventuele leesproblemen zo vroeg mogelijk aanpakken.
- Je kunt het belang van een goede mondelinge taalvaardigheid beschrijven.
- Je weet hoe je goed woordenschatonderwijs vormgeeft.
- Je kunt het belang van goed begrijpend luisteren en lezen beschrijven.
- Je kunt een doorlopende lijn naar groep 3 vormgeven.
Inhoud en opzet bijeenkomsten
De inhoud van deze leergang stemmen we af op jullie situatie en wensen. Je kunt denken aan de volgende opzet en inhoud:
Tijdens deze bijeenkomst staan we stil bij de doelen rondom beginnende geletterdheid en de mate waarin deze van invloed zijn op het leren lezen in groep 3. Je krijgt handvatten hoe je deze doelen spelenderwijs in je onderwijs een plek kunt geven, hoe je álle leerlingen hierbij betrekt en hoe je het proces rondom de beginnende leesvaardigheden kunt monitoren. In deze bijeenkomst staan we ook stil bij effectief woordenschatonderwijs, waarbij theorie en praktijk uiteraard met elkaar worden verbonden.
Leerdoelen:
- Je kunt beschrijven waarom een preventieve start van groot belang is.
- Je kunt aangeven welke voorbereidende leesvaardigheden ertoe doen.
- Je weet hoe je aandacht besteedt aan de voorbereidende leesvaardigheden in de klas.
- Je kunt het belang van een doorlopende lijn naar groep 3 beschrijven.
Onderzoek laat zien dat als kinderen op jonge leeftijd een matige woordenschat hebben, het verschil met leeftijdsgenootjes die een grote woordenschat hebben, alleen maar groter wordt naarmate de jaren verstrijken. Ofwel: het ‘Mattheüs-effect’ treedt op. Aandacht voor woordenschat is dan ook essentieel in de onderbouw. Maar hoe ziet effectief woordenschatonderwijs er eigenlijk uit? En hoe kun je zowel intentioneel als incidenteel werken aan de woordenschat van kinderen? Waar ‘blijven’ woorden die eerder zijn aangeboden en hoe creëren we een rijke leeromgeving om de woordenschat te vergroten?
Leerdoelen:
- Je kunt het belang van een goede mondelinge taalvaardigheid beschrijven.
- Je hebt kennisgenomen van achtergrondtheorie rondom woordenschat.
- Je weet op basis van welke kenmerken je het beste woorden kunt selecteren en aanbieden.
- Je kunt vertellen hoe je leerlingen helpt om woorden te onthouden.
Om alle leerlingen een goede geletterde basis te geven, is goed begrijpend luisteronderwijs van groot belang. Close Reading is een aanpak voor het onderwijs in begrijpend luisteren (en lezen) die op wetenschappelijk onderzoek is gebaseerd. Met deze aanpak lees je samen met de leerlingen kritisch een tekst, met als doel: diep(er) tekstbegrip. Kinderen ervaren veel plezier tijdens lessen Close Reading, maken kennis met verschillende soorten teksten en (prenten)boeken en leren om met elkaar diep te ‘graven’ in de tekst: dingen te begrijpen uit het (prenten)boek die er niet letterlijk in staan. Je krijgt in deze bijeenkomst een compleet praktijkvoorbeeld van Close Reading en vele praktische tips.
Leerdoelen:
- Je kunt het belang van goed begrijpend luisteren en lezen aangeven.
- Je kunt de rol van de luister- (en lees)strategieën beschrijven.
- Je maakt kennis met de aanpak Close Reading.
- Je krijgt informatie over verhalende versus informatieve teksten.
- Je krijgt een uitgewerkt voorbeeld van Close Reading voor het jonge kind.
Tijdens deze bijeenkomst kijken we naar hoe je het gebruik van taal kunt stimuleren binnen spel. Al pratende worden kinderen taalvaardiger. Het is dan ook cruciaal dat je als leraar kinderen uitdaagt om steeds hun bedoeling duidelijk te maken. Spel is daarvoor bij uitstek geschikt. Hoe kun je aansluiten bij het spel van kinderen, maar ook de spelkwaliteit verhogen en talige ervaringen stimuleren? We bespreken met elkaar de tien kernelementen waarmee je het spel kunt versterken en kinderen kunt uitdagen tot meer taalproductie en hogere taaldenkniveaus. Door mee te spelen volgens de tien kernelementen geef je de taalverwerving een krachtige impuls. Ook krijg je praktische tips hoe je met gebruik van spelscripts het spel en de taal van kinderen op een hoger niveau kunt brengen.
Leerdoelen:
- Je kunt het belang van taal in spelsituaties aangeven.
- Je weet kansen te grijpen om taal aan te bieden in het spel van kinderen.
- Je ziet kansen om ook woordenschat impliciet aan te bieden in spel.
- Je kunt verschillende soorten denkvragen inzetten.
Onze adviseurs staan voor je klaar
We verzorgen deze leergang in company – in jouw school of binnen jouw schoolbestuur. Neem contact op met onze onderwijsadviseur over de mogelijkheden.
Annemarieke Kool
Academie
Professionaliseren begint bij Expertis. Inzichten vanuit de wetenschap vertalen we naar de dagelijkse praktijk. Bekijk hier ons aanbod aan opleidingen, leergangen, masterclasses en congressen binnen het thema Jonge kind.
Masterclass Leidinggeven aan de onderbouw
Opleiding Jonge Kind Specialist
Publicaties in onderwijstijdschriften
Adviseurs van Expertis publiceren regelmatig wetenschappelijke artikelen over ontwikkelingen in het onderwijs.
Goed onderwijs zonder methode
Ruth Heuvelman en Annelies van der Horst bespreken hoe je in groep 1/2 zonder methode kunt werken met speelbare thema’s die kennis vergroten en ontwikkeling stimuleren.
Dieper graven in de tekst
Begeleid spel binnen Close Reading helpt kleuters om verhalen actief te verkennen, verbanden te leggen en zo dieper tekstbegrip te ontwikkelen.
Observeren van ontwikkelingslijnen: zo doe je dat!
Observeren is geen momentopname, maar een doorlopend proces. Dit artikel laat zien hoe je tijdens spel en activiteiten doelgericht ontwikkelingslijnen volgt. Zonder afvinklijstjes en direct toepasbaar.
Meer kennis over dit thema
Verrijk je kennis over het jonge kind met onderstaande artikelen, downloads, video’s en meer. Zo versterk je het onderwijs binnen jouw school of scholen!
Sociaal-emotionele ontwikkeling is essentieel
Leestips december 2023: Sociaal-emotionele ontwikkeling is cruciaal voor een kansrijke start. Lees hoe je als leraar bijdraagt aan zelfvertrouwen, sociale vaardigheden en veerkracht bij jonge kinderen.
Spelbegeleiding jonge kinderen
Leestips oktober 2025: Spelbegeleiding bij jonge kinderen staat centraal. Ontdek hoe je spel doelgericht verrijkt met de drie V’s, balans vindt tussen spel en instructie en ontwikkeling, zelfsturing en taal stimuleert.
Goed onderwijs zonder methode
Leestips juni 2024: Goed onderwijs zonder methode kan! Ontdek hoe je doelgerichte, speelbare thema’s prioriteit maakt en rijk en betekenisvol onderwijs biedt in groep 1 en 2.
Meer over het jonge kind
In de vroege kinderjaren wordt het fundament gelegd voor de verdere ontwikkeling. Of het nu gaat om het ontwikkelen van een visie en een beredeneerd aanbod of begeleiding bij het spelend leren, onze adviseurs zijn gespecialiseerd in het jonge kind. Samen werken we aan een beredeneerd aanbod met ruimte voor spel en instructie.
Leestips van de maand
Schat aan kennis
Iedere maand delen we een handig overzicht met leestips over alles wat ertoe doet op het gebied van het jonge kind. Bekijk onze selectie artikelen uit vakbladen, blogs en andere kanalen biedt voor een schat aan kennis en inspiratie voor een stevige, onderbouwde basis voor het jonge kind!
